Almanya'da Sandıktan Ne Çıktı? Yeni Hükümet Belirsizliği

Berlin'deki hava ile siyasi atmosfer arasındaki tezat dikkat çekiciydi. Güneşli bir sonbahar gününde sandıklar kapandı, ama parlamento binasının koridorlarında yoğun bir belirsizlik hakim. Almanya'da seçimler sonuçlandı, ancak şu soru herkesin zihninde: "Şimdi ne olacak?"
Sandığın dili oldukça açıktı: Hiçbir parti tek başına iktidar olamayacak kadar oy aldı. Sosyal Demokrat Parti (SPD) oyların yaklaşık %26'sını alarak önde götürse de, Hristiyan Demokrat Birlik (CDU/CSU) %24 ile tarihsel bir gerileme yaşadı. Yeşiller ve Liberal FDP'nin yüzde 10 civarındaki sonuçları ise koalisyon kurucu rolüne aday olduklarını gösteriyor.
Ancak bu matematiksel tablo, politik bir resmin tamamını çizmiyor. İktidar olasılıkları üç ana senaryoya işaret ediyor:
"Trafik Işığı" koalisyonu: SPD'nin liderliğinde Yeşiller ve FDP ile kurulacak sosyal-liberal-yeşil bir ittifak. Kırmızı (SPD), sarı (FDP) ve yeşil (Yeşiller) renkleri nedeniyle böyle adlandırılıyor. Ancak FDP'nin vergi politikaları ile Yeşiller'in iklim hedefleri arasındaki gerilim sürüyor.
"Jamaika" koalisyonu: CDU/CSU, Yeşiller ve FDP'nin siyah (CDU), yeşil ve sarı renklerinden oluşan bu seçeneğin önündeki en büyük engel, Yeşiller'in muhafazakar partilerle temel değerler konusundaki uyuşmazlıkları.
Üçüncü seçenek, SPD ile CDU/CSU'nun yeniden bir araya gelmesi, ancak her iki partide bu ihtimal için şimdilik olumsuz bir hava hakim.
Belirsizlik sadece hükümet formülünde değil, gelecek siyasetin temel başlıklarında da kendini gösteriyor:
Göç politikalarındaki değişim beklentisi, özellikle Türk toplumu için önem taşıyor. SPD genel olarak daha entegrasyon odaklı bir yaklaşıma sahipken, CDU/CSU'nun gelecekteki rolü büyük ölçüde kurulacak ittifaka bağlı. Yeşiller'in aile birleşimi kurallarının esnetilmesi yönündeki talepleri ise dikkat çekiyor.
Enerji dönüşümü sürecinde Yeşiller'in koalisyonda yer alması halinde kömürden çıkış tarihinin öne alınması bekleniyor. Rüzgar ve güneş enerjisinin genişletilmesine ilişkin yatırımlar hız kazanabilir.
Pandemi sonrası ekonomik toparlanma sürecinde vergi politikaları kritik bir önem kazanıyor. SPD'nin yüksek gelirli bireyler ve şirketler üzerindeki vergi artışı planları ile FDP'nin vergi indirimleri talebi arasındaki çelişki koalisyon görüşmelerinin en zorlu başlıklarından biri olacak.
Alman basınındaki yorumlar sürpriz bir geri dönüşe dikkat çekiyor: Daha önce siyasetten ayrılacağını ilan eden Angela Merkel'in halefi problemine ek olarak, SPD'nin adayı Olaf Scholz şimdilerde şansölyelik yarışında en güçlü isim gibi görünüyor.
Sandıktan çıkan sonuç, yerleşik siyasi safları yeniden şekillendirmiş görünüyor. Yeşiller ve FDP'nin artan etkisi, geleneksel partilerin politik alanını daraltırken, aşırı sağın temsilcisi AfD'nin oylardaki gerileme ise (yaklaşık %10) dikkat çekici.
Ancak en kritik soru şu an için yanıtsız: Almanya'yı önümüzdeki dört yıl kim yönetecek? Görüşmelerin haftalar, belki de aylar sürebileceği ifade ediliyor. Brüksel'de AB döen başkanlığı beklentisi, Ankara'da ise göçmen politikaları ve ekonomik ilişkilerdeki yeni denklem merak konusu.
Bu ara dönemde Almanya çok şey değişmiş olsa da, hala asıl dönüşümün eşiğinde. Seçim sonuçları bir final değil, kamusal tartışma ve örgütsel pazarlıklar sürecinin başlangıcı niteliğinde. Yeni Almanya'yı şekillendirecek ittifay formülü henüz net değil, ama bu belirsizlik döneminin kararları, ülkenin gelecek on yıllarına damga vuracak gibi görünüyor.