ในแวดวงสังคมชั้นสูงและหน้าประวัติศาสตร์การเมืองไทยสมัยรัตนโกสินทร์ ชื่อของ "ท่านผู้หญิง" มักปรากฏอยู่เคียงข้างกับบรรดาผู้มีอำนาจและอิทธิพล ผู้หญิงเหล่านี้หลายท่านมีบทบาทสำคัญทั้งใน
ในพิธีกรรมของราชสำนักไทย ไม่มีถ้อยคำใดศักดิ์สิทธิ์และทรงพลังเท่ากับวลี "โปรดเกล้าโปรดกระหม่อมแต่งตั้ง" ที่กลายเป็นส่วนหนึ่งของพระบรมราชโองการสำคัญนับตั้งแต่สมัยรัตนโกสินทร์ คำนี้ไม